Những câu chuyện của cậu bé nghịch ngợm (Ludwig Thoma)

Cậu bé quý tộc

Có một gia đình đến ở nhà bác nông dân Scheck trong hè. Ấy là một gia đình rất quyền quý tới từ nước Phổ (1).

Khi va li, túi xách của họ đuợc đưa đến thì tôi đang ở nhà ga, nhân viên nhà ga bảo rằng chúng làm hoàn toàn từ da bò, hẳn những người này phải có khối tiền.

Mẹ tôi thì nói họ là những người cao quý, con luôn phải nhớ chào hỏi họ, Ludwig ạ.

Ông chồng có bộ râu trắng, đi đôi giày cao cổ phát ra những tiếng cót két ầm ĩ. Bà vợ chuyên đeo găng tay, và cứ đến chỗ nào nền đất ướt là bà ấy lại kêu "Ối!" một tiếng rồi nhấc váy lên.

Ngày đầu tiên ở đây, họ dành thời gian đi quanh làng. Ông chồng ngắm nghía nhà cửa trong làng rồi đứng lại. Tôi nghe được ông ấy nói: "Anh tò mò không hiểu người ở đây sống bằng gì."

Họ ghé qua nhà tôi vào buổi tối, đúng lúc cả nhà dùng bữa. Mẹ tôi cất tiếng chào, cả chị Anna cũng vậy. Thế là ông chồng cùng bà vợ lại gần, hỏi: "Bữa tối nhà chị có gì vậy?” Nhà tôi  ăn món phổi bê với bánh bao (2), và mẹ tôi nói lại thế. Ông ấy bèn thắc mắc có phải chúng tôi lúc nào cũng ăn món đấy không, trong khi bà vợ quan sát chúng tôi qua một cái kính cặp mũi. Thực ra nó không hẳn là kính cặp mũi mà được gắn vào một cái que nhỏ, bà ấy cứ gấp mở nó luôn.

Mẹ bảo tôi: "Đứng dậy chào ông bà đây đi, Ludwig!", tôi liền làm theo.

Ông chồng hỏi tôi đang học gì, tôi trả lời rằng mình học ở trường tiếng La-tinh (3). Mẹ liền kể: "Cháu nó vừa học hết lớp đầu và đã được lên lớp. Cháu đạt điểm 2 môn tiếng La-tinh (4) đấy ạ."

Ông chồng xoa đầu tôi, nói: "Cậu bé thông minh lắm; hôm nào cháu có thể tới nhà chúng ta chơi cùng Arthur nhà ta. Nó cũng bằng tuổi cháu."

Đoạn ông ấy hỏi mẹ là bà kiếm được bao nhiêu tiền một tháng, mẹ đỏ lựng mặt mày, đáp lại rằng 110 Mác.

Ông ấy quay qua nhìn vợ: "Emilie này, thế là còn chưa tới 40 Taler."

Bà vợ lại đưa kính lên trước mắt.

Sau rồi họ đi khỏi, tiếng ông chồng nói người khác vẫn còn nghe được: "Anh thật tò mò không hiểu người ở đây sống bằng gì nữa."

Hôm sau, tôi gặp thằng Arthur. Nó không cao bằng tôi, tóc dài chấm vai và hai chân cẳng gầy guộc. Tôi thấy được là bởi nó mặc quần phồng (5). Nó đi cùng một người có cặp kính trên sống mũi. Gia sư của nó. Hai người bọn họ đứng ở chỗ nhà ông già Rafenauer, nơi người ta đang chất đống cỏ khô.

Thằng Arthur chỉ tay, hỏi: "Những người đó đang làm gì thế? " Anh chàng gia sư bảo: "Họ đánh cỏ thành đống. Bao giờ cỏ đủ khô thì sẽ dùng làm thức ăn cho gia súc."

Thằng Lorenz nhà bác Scheck đang đứng cạnh tôi, bọn tôi đã phải giấu mình đi vì cười ghê quá.

Trong bữa ăn, mẹ nói: "Ông ấy lại ghé nhà ta và bảo rằng chiều nay con hãy sang chơi với con trai ông ấy." Tôi đáp mình thích đi câu cùng thằng Lenz hơn, nhưng chị Anna mắng, nói là tôi chỉ thích rong chơi với mấy đứa hư đốn con mấy người nông dân, còn mẹ thì bảo: "Tiếp xúc với những người quý phái sẽ tốt cho con đấy. Con có thể học được ở họ cách cư xử."

Tôi đành nghe theo, nhưng chẳng thích thú gì. Tôi rửa sạch tay, mặc áo đẹp rồi đến nhà họ. Lúc tôi tới thì họ đang uống cà phê. Có ông chồng, bà vợ và một cô nàng cỡ tuổi chị Anna nhưng ăn diện hơn và béo hơn nhiều. Anh chàng gia sư cũng có mặt cùng với thằng Arthur.

"Anh bạn trẻ của chúng ta đấy", ông chồng nói. "Arthur, ra bắt tay cậu ấy đi con!" Sau đó, ông ấy hỏi tôi: "Thế hôm nay nhà cháu lại ăn bánh bao hả?"

Tôi bảo là không, đoạn ngồi xuống uống một tách cà phê. Vô vị khủng khiếp. Thằng Arthur chẳng nói năng gì mà nhìn tôi suốt, anh chàng gia sư cũng ngồi im thít.

Ông bố hỏi anh ta xem Arthur đã hoàn thành bài tập của nó chưa, anh ta bảo nó làm xong rồi, vẫn còn vài lỗi nhưng có sự tiến bộ.

Ông bố bèn nói: "Tốt lắm, chiều nay cậu cứ tự nhiên đi dạo đi, anh bạn trẻ học trường tiếng La-tinh đây sẽ chơi với Arthur."

Anh chàng gia sư đứng lên, ông bố đưa cho anh ta một điếu xì gà và bảo anh ta hãy giữ cẩn thận, vì loại xì gà này tuyệt hảo lắm.

Lúc anh ta đi rồi, ông bố nói: "Đúng là một may mắn đối với con người trẻ tuổi này khi được đi theo gia đình ta. Cậu ta sẽ được thưởng ngoạn nhiều cảnh đẹp."
Tuy nhiên, cô nàng béo tốt lại bảo: "Con thấy anh ta thật khó chịu; anh ta cứ hay để ý con. E là anh ta lại sớm làm thơ làm thẩn như gã trước đây thôi."

Arthur và tôi mau chóng đứng dậy, nó bảo muốn cho tôi xem đồ chơi của nó.

Nó có một chiếc tàu thủy hơi nước, thứ mà khi lên dây cót thì những bánh xe sẽ quay vòng vòng, và tàu chạy rất cừ. Có cả đám lính chì cũng như thuỷ thủ trên tàu, Arthur bảo đó là tàu chiến, nó mang tên “Nước Phổ”. Thế nhưng, ở nhà Scheck chẳng chỗ nào rộng rãi mà có nước cả, để thấy được con tàu chạy xa đến đâu, vậy nên tôi nói với nó phải tới nhà ông già Rafenauer, ở đấy có một cái ao, sẽ rất vui cho xem.

Điều này khiến nó hứng thú ngay, tôi liền vác con tàu hơi nước lên.

Bố nó gọi với theo: "Đi đâu thế hả các chàng trai?" Tôi nói với ông ấy rằng hai đứa chúng tôi mang con tàu tới ao nước nhà Rafenauer.

Bà mẹ nói: "Con không được vác con tàu đó đâu, Arthur. Nó quá nặng đối với con." Tôi bảo tôi sẽ vác, thế là bố nó phá lên cười: "Ấy là một anh bạn Bayer khoẻ ra trò đấy; ngày nào cũng ăn phổi bê với bánh bao mà. Hahaha!"

Bọn tôi ra sau nhà bác Scheck, băng qua đồng cỏ rộng lớn.

Thằng Arthur hỏi tôi: "Này, mày khoẻ thật không đấy?"

Tôi đáp tôi có thể dễ dàng ném bay nó, nếu nó muốn thử.

Thế mà nó không dám, nó nói cũng muốn mình thật khoẻ để không phải nhẫn nhịn chị gái nó trong bất cứ việc gì thêm nữa.

Tôi hỏi chị nó có bắt nạt nó không.

Nó trả lời không, nhưng chị nó luôn tỏ vẻ mình thông minh lắm và mỗi lần nó bị điểm kém là y như rằng chị nó lại xía vào cứ như thể chuyện đấy liên quan tới mình vậy.

Tôi bảo tôi hiểu; con gái đứa nào chẳng thế, nhưng chúng ta không được phép cam chịu. Dẹp cái kiểu cách đó của họ đi dễ ợt, chỉ cần khiến họ sợ hãi thực sự.

Nó hỏi làm thế nào, tôi nói phải đặt một con rắn thuỷ tinh vào giường họ. Khi họ nằm lên sẽ thấy lạnh toát, họ sẽ kêu thét khủng khiếp cho xem. Rồi họ sẽ hứa không muốn làm người thông minh kiểu đấy nữa đâu.

Arthur bảo nó không dám, chưa biết chừng lại bị ăn đòn ấy chứ. Tôi nói nếu sợ bị đánh thì sẽ chẳng bao giờ được hưởng bất kì niềm vui nào, và nó cam đoan với tôi sẽ thực hiện việc này.

Tôi sướng rơn, tôi chẳng ưa cô nàng béo ấy chút nào, tôi cho là cô nàng sẽ còn trố tròn mắt hơn nhiều nếu chạm phải một con rắn thuỷ tinh. Thằng Arthur muốn biết tôi có chắc sẽ tìm được một con không, tôi bảo mình có thể mang về khối, bởi vì tôi biết chỗ một tổ rắn thuỷ tinh ở xưởng gỗ.

Rồi tôi nảy ra ý tưởng rằng không phải sẽ hay sao, nếu cũng làm vậy với anh chàng gia sư.

Nó tán thành, nói nó muốn thế lắm, vì anh chàng gia sư sẽ kinh sợ đến mức có thể sẽ biến đi cũng nên. Nó thắc mắc có đúng tôi không có gia sư không, tôi nói mẹ tôi không có nhiều tiền để trả lương cho gia sư.

Nó liền bảo: "Đúng đấy. Tốn tiền lắm, lại chỉ tổ rước bực vào thân. Gã trước mà nhà tao thuê suốt ngày sáng tác thơ về chị tao, rồi đặt chúng dưới tách cà phê của chị ấy; vậy nên nhà tao đã tống cổ gã đi."

Tôi thắc mắc là làm sao anh ta lại chỉ sáng tác thơ và không được làm những việc khác.

Nó bèn nói: "Mày ngốc thật. Gã mê chị tao chứ sao, chị ấy nhận ra ngay vì gã lúc nào cũng nhìn chị ấy. Thành thử nhà tao phải tống khứ gã."

Tôi nghĩ thật ngớ ngẩn khi có kẻ cố công nhọc sức vì cô nàng béo ấy, tôi nhất định không muốn ngắm nhìn cô nàng đâu và sẽ thấy vui nếu không có cô nàng ở gần.

Chúng tôi đã đến bên bờ ao, bèn thả cho con tàu chạy trên mặt nước. Các bánh xe hoạt động rất ổn và tàu đi được một quãng.

Hai đứa cũng cùng lội xuống, thằng Arthur hò hét mãi không thôi: "Hu-ra! Cho chúng biết tay đi các chàng trai! Sẵn sàng chiến đấu! Chuẩn bị nhắm bắn nào các chàng trai, hãy cho chúng nếm thêm một loạt đại bác! Dũng cảm lên, các chàng trai!" Nó gào ghê quá đến nỗi đỏ bừng mặt mũi, tôi hỏi nó thế nghĩa là sao.

Nó nói đó là một trận hải chiến, và nó là một đô đốc người Phổ. Bọn nó toàn chơi trò này ở Köln; ban đầu nó chỉ làm thuyền trưởng, nhưng giờ thành đô đốc, bởi vì nó đã giành chiến thắng nhiều trận đánh.

Rồi nó lại tiếp tục: "Dừng tàu! Dừng lại! Giữ vững bên mạn trái! Bắn! Thắng lợi! Thắng lợi rồi!"

Tôi bảo: "Tao chẳng thấy hay ho gì; như một trò chơi ngu ngốc vậy, vì chả có tí động tĩnh nào. Nếu là một trận đánh thì phải có tiếng đì đùng chứ. Cho thuốc nổ vào, sẽ thú lắm đấy." Nó bảo nó không được phép chơi với thuốc nổ, bởi thế sẽ nguy hiểm. Bọn con trai ở Köln không dùng thuốc nổ.

Tôi cười phá ra chế nhạo nó, bởi nếu nó không bắn thật thì nó chẳng phải đô đốc.

Và tôi nói rằng tôi sẽ làm, nếu nó không có gan; tôi đóng vai thuyền trưởng, còn nó chỉ việc ra lệnh.

Thế là nó hào hứng hẳn lên, nói rằng nó thích thế và bảo tôi phải tuyệt đối chấp hành mệnh lệnh, vì nó là cấp trên, phải bắn khi nào nó ra lệnh.

Tôi có đem theo một gói thuốc nổ. Lúc nào cũng vậy, tại tôi hay chế pháo nổ mà. Còn cả một mẩu dây dẫn nổ nữa.

Bọn tôi kéo tàu lại. Trên đó có những khẩu đại bác, nhưng chúng không có lỗ. Vậy là tôi liền thử xem liệu có thể bắn bằng cách khác được không. Tôi cho rằng nên nhấc boong trên cùng lên và nhét thuốc nổ vào, khói sẽ bay ra từ các cửa khoang, người ta cũng sẽ tin rằng trong khoang có đại bác.

Tôi làm y như thế. Tôi dốc cả gói thuốc nổ vào đặng bốc ra nhiều khói hơn. Sau đó, boong trên cùng được đặt lại như ban đầu, còn dây dẫn được nhét qua một cái lỗ.

Arthur thắc mắc liệu có nổ niếc thật không và tôi nói chắc chắn sẽ nổ một phát ra trò. Nó bèn trốn sau một cái cây rồi bảo giờ trận chiến bắt đầu.

Và nó lại hò hét: "Hu-ra! Cho chúng biết tay đi, hỡi vị thuyền trưởng can trường!"

Tôi khởi động tàu rồi giữ cho đến khi dây dẫn cháy, đoạn đẩy tàu một cú, các bánh xe hoạt động, dây dẫn bốc khói.

Thật thú vị, thằng Arthur cũng sướng điên, liên tục ra lệnh từ sau cái cây.

Nó hỏi sao không thấy nổ. Tôi nói sẽ nổ thôi, khi nào dây dẫn cháy đến chỗ thuốc nổ.

Nó bèn rướn cổ ra, gào: "Bắn trên boong sau!"

Đột nhiên, một âm thanh khủng khiếp phát ra, có tiếng xì xì, rồi khói dày đặc phủ trên mặt nước. Tôi cảm giác có cái gì đó bay qua mình, tuy nhiên thằng Arthur la hét om sòm và ôm đầu. Nhưng sự việc không tệ mấy. Nó chỉ chảy tí máu ở trán vì bị thứ gì đấy bắn vào. Tôi đoán là một tên lính chì.

Tôi lau chùi máu cho nó, nó thắc mắc con tàu của nó đâu. Chẳng còn gì ở đó nữa; độc có phần thân trước đang dập dềnh trong nước. Tất cả phần còn lại đều đã bắn tung lên trời. Nó khóc, tại nó nghĩ bố nó sẽ mắng vì đã làm mất con tàu. Nhưng tôi bảo rằng bọn tôi sẽ kể là các bánh xe đã chạy tốt đến mức con tàu biến mất tăm, hoặc nó cứ im lặng trở về lúc trời tối. Thế sẽ chẳng ai biết, bao giờ có người hỏi về con tàu, cứ đáp là tàu vẫn ở chỗ cũ, nhưng nó không thích chơi. Sau một tuần thì hãy bảo không thấy tàu đâu, có khi bị mất trộm cũng nên.

Thằng Arthur nói sẽ làm thế và sẽ đợi trời tối.

Hai đứa tôi đang nói đến đấy thì nghe có tiếng động lớn phía sau.

Tôi liếc nhanh xung quanh, đột nhiên thấy ông già Rafenauer chạy đến. Ông ta hét: "Bắt được rồi, lũ mất dạy, lũ khốn chúng mày!"

Tôi lập tức chạy biến đi, tới khi đến được chỗ kho rơm rạ, nấp thật nhanh và nhìn ra. Thằng Arthur thì đứng im tại chỗ, thế là ông già Rafenauer cho nó mấy cái bạt tai. Ông ta thô lỗ lắm.

Ông ta gào lên không ngớt: "Lũ mất dạy đốt nhà của tao. Hái trộm táo, hái trộm mận của tao, phá tung hết nhà tao!"

Mỗi lần nói, ông ta lại tát đánh bốp vào má nó một cái.

Tôi biết ông ta tức giận bọn tôi, tại tôi cùng thằng Lenz hay vặt trộm táo của ông ta, mà ông ta thì không thể tóm được bọn tôi.

Nhưng giờ thằng Arthur đã bị tóm, và nó phải hứng chịu hết.

Trút giận xong, ông già Rafenauer bỏ đi. Nhưng rồi ông ta dừng bước, nguyền rủa: "Quỷ tha ma bắt mày đi!", đoạn quay người lại tát cho nó thêm cái nữa.

Thằng Arthur khóc bù lu bù loa, luôn miệng gào: "Tôi sẽ mách bố tôi!"

Đã là khôn ngoan hơn nếu lúc nãy nó bỏ chạy, ông già Rafenauer không thể bắt kịp được, vì ông ta dễ bị thở dốc. Cứ việc chạy vòng quanh đám cây, thể nào ông ta cũng đứng lại ngay và nói: "Sẽ có lúc tao bắt được lũ chúng mày."

Tôi và thằng Lenz biết điều ấy, còn thằng Arthur thì không.

Nó khóc ghê quá khiến tôi mủi lòng, thế nên khi ông già Rafenauer đi khỏi, tôi bèn chạy đến bảo nó rằng không có vấn đề gì đâu. Song, nó không chịu dừng, cứ gào thét luôn: "Tại mày đấy; tao sẽ mách bố tao!"

Lúc ấy thì tôi nổi xung, bảo là tôi chẳng thể giúp được gì nếu như mà nó quá ngu ngốc.

Nó liền trách tôi đã làm hỏng con tàu, đã gây ra tiếng nổ lớn làm cho ông nông dân đó tới đánh nó.

Nói xong, nó chạy đi thật nhanh và vẫn khóc to đến mức từ xa cũng nghe thấy. Tôi hẳn sẽ xấu hổ lắm nếu bản thân cũng lu loa chẳng khác gì một đứa con gái như thế. Vậy mà nó còn nhận mình là đô đốc cơ đấy.

Tôi nghĩ sẽ ổn nếu chưa về nhà luôn mà nán lại đây một chút.

Trời tối, tôi đi bộ về, thật lặng lẽ ngang qua nhà bác Scheck nên chẳng ai hay biết. Ông bố đang ở trong nhà vườn cùng với bà mẹ và cô nàng béo. Bác Scheck cũng có mặt. Tôi nhìn vào trong, do có ánh đèn sáng. Tôi đoán bọn họ đang nói về mình. Ông bố liên tục lắc lắc đầu: "Ai mà tưởng tượng nổi! Đúng là thằng quỷ sứ!" Cô nàng béo nói: "Nó muốn Arthur thả rắn vào giường con cơ đấy. Đã ai từng nghe điều gì như vậy chưa chứ?"

Tôi không được mời đến chơi nữa, nhưng hễ cứ nhìn thấy tôi là ông bố lại giơ gậy lên, hét: "Tao mà bắt được mày xem!" Nhưng tôi đâu có ngu đến mức đứng yên một chỗ như thằng Arthur nhà ông ta.

  

(1) Vương quốc Phổ là vương quốc có quyền lực kinh tế - chính trị lớn nhất trong đế quốc Đức thời kì 1871 - 1918

(2) Knödel hay Kloß: món hấp làm từ hỗn hợp bột được nhào nặn thành hình viên, gồm có khoai tây, bánh mì trắng, bột yến mạch hoặc thịt

(3) Trường Gymnasium dạy tiếng La-tinh. Gymnasium là loại hình trường học bắt đầu từ lớp năm đến lớp mười ba, sau này rút ngắn xuống đến lớp mười hai. Nhân vật Ludwig đã học hết lớp đầu trường này, tức là lớp năm

(4) Trong thang điểm từ 1 - 6 ở các trường học Đức, mức điểm tốt giảm từ 1 xuống 6

(5) Kiểu quần ống rộng dài đến đầu gối, lồng chun ở phần gấu